KULTURA · PISMO I ŻYCIE GOSPODARCZE

Inskrypcja z Pistiros

Pisemne gwarancje dla kupców z Pistiros

Inskrypcja zawiera gwarancje dla kupców działających na terytorium rządzonym przez trackich królów.

Dokumentacja muzeum · bezpłatna publiczna lektura bez rejestracji.

**FOTOGRAFIA ORYGINAŁU · CC BY-SA 4.0 · ROZDZIELCZOŚĆ NATYWNA 514 × 900 PX**
Oryginalne źródło dokumentacyjne · dokładne dopasowanie
Inskrypcja z Wetrenu, znaleziona w pobliżu Pistiros. Fotografia podłoża epigraficznego; każde tłumaczenie powinno opierać się na niezależnej edycji naukowej. Fotografia zachowana w natywnej rozdzielczości 514 × 900 px; ograniczona szczegółowość przy powiększaniu, bez wymyślania detali ani sztucznego zwiększania rozdzielczości.
Ivan.giogio · CC BY-SA 4.0
Źródło i pochodzenie ↗Warunki użytkowania ↗

Historia i kontekst

Inskrypcja z Wetrenu zawiera gwarancje dotyczące kupców związanych z Pistiros. Przybysze znad Morza Egejskiego handlowali w głębi lądu pod tracką władzą. Były towary, długi, szlaki i zagrożenia: handel potrzebował porozumień oprócz dobrych dróg.

Dokument wiąże się ze zobowiązaniami Kotysa I i ich późniejszym podtrzymaniem. Zapisanie go po grecku nie zmienia otoczenia w miasto-państwo niezależne od królów Odrysów. Uwidacznia negocjacje między wspólnotami a władzami, nie Morze Śródziemne bez granic i nierówności.

Co wiemy i co interpretujemy

Inskrypcję znaleziono w pobliżu stanowiska, nie w pierwotnym położeniu. Identyfikacja Adżijskiej Wodenicy z Pistiros opiera się na tekście i archeologii; szczegóły nadal są przedmiotem badań.

Dane katalogowe

Data: IV wiek p.n.e.
Miejsce: Okolice Wetrenu · Pistiros, Bułgaria
Materiał / podłoże: Grecka inskrypcja na kamieniu

WSPÓLNY TEMAT, RÓŻNE MOMENTY

Eksponaty połączone w czasie

Śledź temat w różnych kolekcjach. Wspólna etykieta umożliwia porównanie obiektów, ale nie dowodzi wpływu jednej kultury na drugą.

Kolejność opiera się na środku każdego przybliżonego przedziału dat; przedziały mogą się nakładać. Odstępy nie odzwierciedlają upływu czasu. Przesuwaj, przewijaj lub używaj strzałek. Gdy sekwencja ma fokus, użyj ← / →, Home lub End.

Oglądasz

IV wiek p.n.e.

Inskrypcja z Pistiros

Trakowie

Przybliżone datowanie według karty.

Bieżąca karta

Kamień18 piezas fechadas

18 / 18Pośrodku: Inskrypcja z Pistiros

Również powiązane, bez porównywalnej daty (10)

Te obiekty nie są umieszczane po pozostałych: nieznana data nie oznacza, że są nowsze.

Biały mur nad DunajemCeltowie · VI wiek p.n.e.
CmentarzyskoIndus · Ok. 2600–1900 p.n.e.
Cztery ogrody i wodaPersja · VI wiek p.n.e.
Jeździec trackiTrakowie · Epoka rzymska · rozpowszechnienie zwłaszcza w II–III wieku n.e.
Kamień z rytemPrehistoria · Wcześniej niż ≈39 000 lat kalendarzowych BP
Kamienie do somyIndie wedyjskie · Warstwy Rygwedy; późniejsza tradycja rytualna
Kamieniołom pozostał widocznyGojoseon · Głównie VI–V wiek p.n.e.
Kumbi SalehŚwiaty Mande · zasiedlenia średniowieczne; ważne fazy między XI a XIII wiekiem
Mury TichittŚwiaty Mande · II–I tysiąclecie p.n.e.
Pismo z lukamiGaramantowie · Różne chronologie

Pierwszą grupę można przewijać bez JavaScript. Pozostałe tematy są również dostępne poniżej.

Inskrypcje

Etykiety Nagada · Ok. 3300–3100 p.n.e. · Egipt
Paleta Narmera · ok. 3100 p.n.e. · Egipt
Relief Ur-Nansze · Połowa III tysiąclecia p.n.e. · panowanie Ur-Nansze · Sumer
Stela Sępów · Około 2450–2425 p.n.e. · Sumer
Posąg z Bassetki · Okres akadyjski · XXIII wiek p.n.e. · Sumer
Pieczęcie Indusu · Ok. 2600–1900 p.n.e. · Indus
Stela Naram-Sina · Panowanie Naram-Sina, 2254–2218 p.n.e. · Sumer
Stela Hammurabiego · Około 1750 p.n.e. · Sumer
Dysk z Fajstos · ≈1700–1650 p.n.e. · Grecy
Pismo linearne A · ok. 1700–1500 p.n.e. · Grecy
Głos Ahirama · ok. XI–X wieku p.n.e. · Fenicja
Blok z Cascajal · Proponowane datowanie: ok. 1000–900 p.n.e. · Majowie
Czarny obelisk · 825 p.n.e. · Sumer
Astarte z El Carambolo · VIII wiek p.n.e. · Fenicja
Astarte z El Carambolo · VIII wiek p.n.e. · Iberowie
Stela Asarhaddona · VII wiek p.n.e. · kampania z 671 p.n.e. · Sumer
Kość słoniowa z imionami · Koniec VII–pierwsza połowa VI wieku p.n.e. · Fenicja
Uszebti Psamteka · 570–526 p.n.e. · Egipt
Uni była także Astarte · Około 510 p.n.e. · Etruskowie i Rzym
Sarkofag Eszmunazara · Pierwsza ćwierć V wieku p.n.e. · Fenicja
Pierścień z Ezerowa · V wiek p.n.e. · chronologia dyskutowana w literaturze · Trakowie
Dwadzieścia sześć znaków bez głosu · V–IV wiek p.n.e. · Scytowie i Sakowie
Inskrypcja z Pistiros · IV wiek p.n.e. · Trakowie — Oglądasz
Moneta nożowa Yan w kręgu Gojoseon · IV–III wiek p.n.e. · Starożytne Chiny
List na ołowiu · IV–III wiek p.n.e. · Iberowie
Moneta z ostrzem wspomnienia · 323–222 p.n.e. · Gojoseon
Niebo na wątrobie · Koniec II–początek I wieku p.n.e. · Etruskowie i Rzym
Dłoń z Irulegi · Pierwsza tercja I wieku p.n.e. · Iberowie
Ołtarz Betatun · I wiek p.n.e.–I wiek n.e. · Iberowie
Data 292 roku · 292 n.e. · Majowie
Moneta Kilwy · 1482–1493 · Światy ludów mówiących językami bantu

Bez porównywalnej daty (poza porządkiem chronologicznym):

Pismo

Etykiety Nagada · Ok. 3300–3100 p.n.e. · Egipt
Tabliczki z kości słoniowej · Ok. 3100–2900 p.n.e. · Egipt
Dżemdet Nasr · Ok. 3100–2900 p.n.e. · Sumer
Rachunek słodu i jęczmienia · Ok. 3100–2900 p.n.e. · Sumer
Przed Hetytami · Ok. XIX wieku p.n.e. · Hetyci
Plimpton 322 · Okres starobabiloński · około 1800 p.n.e. · Sumer
Sumeryjska Lista Królów · Około 1800 p.n.e. · Sumer
Stela Hammurabiego · Około 1750 p.n.e. · Sumer
Pieśń miłosna do Szu-Sina · Kopia starobabilońska, około 1900–1600 p.n.e. według CDLI · Sumer
Tabliczka Si.427 · Około 1900–1600 p.n.e. · okres starobabiloński; niepewna atrybucja chronologiczna w CDLI · Sumer
Dysk z Fajstos · ≈1700–1650 p.n.e. · Grecy
Sumeryjski potop z Nippur · Około 1650 p.n.e. · Sumer
Pismo linearne A · ok. 1700–1500 p.n.e. · Grecy
Archiwum Boğazköy · Głównie XVII–XIII wiek p.n.e. · Hetyci
Pismo linearne B · ok. 1375 p.n.e. · Grecy
Alaksandu z Wilusy · Ok. 1300 p.n.e. · Hetyci
Traktat z Egiptem · Ok. 1259 p.n.e., 21. rok panowania Ramzesa II · Hetyci
Głos Ahirama · ok. XI–X wieku p.n.e. · Fenicja
Tabliczka potopu · VII wiek p.n.e. · Sumer
Babilońska mapa świata · Około 700–500 p.n.e. · Sumer
Uni była także Astarte · Około 510 p.n.e. · Etruskowie i Rzym
Racje dla kobiet i dzieci · Około 509–493 r. p.n.e. · Persja
Pierścień z Ezerowa · V wiek p.n.e. · chronologia dyskutowana w literaturze · Trakowie
Łucznik w złocie · Typ wprowadzony od końca VI wieku; egzemplarz z IV wieku p.n.e. · Persja
Inskrypcja z Pistiros · IV wiek p.n.e. · Trakowie — Oglądasz
Papirus z Derveni · zachowana kopia z około 340–320 p.n.e.; komentuje wcześniejszy tekst. · Trakowie
List na ołowiu · IV–III wiek p.n.e. · Iberowie
Dłoń z Irulegi · Pierwsza tercja I wieku p.n.e. · Iberowie
Denar Karyzjusza · ≈25–23 p.n.e. · Iberowie
Ołtarz Betatun · I wiek p.n.e.–I wiek n.e. · Iberowie
Data 292 roku · 292 n.e. · Majowie
Wenus w kodeksie · Zachowany rękopis: postklasyk, prawdopodobnie XIII–XIV wiek; wcześniejsza wiedza · Majowie
Atlas kataloński · po 1375 i przed listopadem 1380 roku · Światy Mande
Dokument bamum · 28 kwietnia 1922 · Światy ludów mówiących językami bantu
Jedenaście artykułów · przyjęta w kwietniu–maju 2022; portal publiczny 2025 · Batwa / Twa

Bez porównywalnej daty (poza porządkiem chronologicznym):

49 głosów klasycznych · Autorzy i tradycje od VI w. p.n.e. do IV w. n.e. · Iberowie
Cena transkrypcji · XIX wiek – współczesne wydanie cyfrowe · San
Cyrus przemawia jako król Babilonu · Po zdobyciu Babilonu w 539 r. p.n.e. · Persja
Głosy z zewnątrz · V wiek p.n.e. – późna starożytność · Garamantowie
Kiswahili Oceanu Indyjskiego · od pierwszego tysiąclecia n.e.; wielki rozwój średniowieczny i nowożytny · Światy ludów mówiących językami bantu
Kości wróżebne · od ok. 1200 p.n.e. · Starożytne Chiny
Pismo z lukami · Różne chronologie · Garamantowie
Tłumaczyć wiarę · XVI–XVIII wiek · Światy ludów mówiących językami bantu
Zalmoksis · świadectwo Herodota, V wiek p.n.e.; nie data biograficzna bóstwa. · Trakowie

Intercambios y comercio

Odważniki · Ok. 2600–1900 p.n.e. · Indus
Przed Hetytami · Ok. XIX wieku p.n.e. · Hetyci
Puchar z Kermy · ok. 1802–1640 p.n.e. · Nubia
Kość słoniowa w Nimrud · IX–VIII wiek p.n.e. · Fenicja
Jadeit z doliny Motagua · ok. 900–600 p.n.e. · Majowie
Tak zwany „Kapłan z Kadyksu” · VII wiek p.n.e. · Fenicja
Tak zwany „Kapłan z Kadyksu” · VII wiek p.n.e. · Iberowie
Galeria Muszli · Główne użytkowanie ok. 800–500 p.n.e. · Kultury przedinkaskie
Mazarrón 1 · Druga połowa VII wieku p.n.e. · Fenicja
Mazarrón 2 · Druga połowa VII wieku p.n.e. · Fenicja
Kość słoniowa z imionami · Koniec VII–pierwsza połowa VI wieku p.n.e. · Fenicja
Inskrypcja z Pistiros · IV wiek p.n.e. · Trakowie — Oglądasz
Moneta nożowa Yan w kręgu Gojoseon · IV–III wiek p.n.e. · Starożytne Chiny
List na ołowiu · IV–III wiek p.n.e. · Iberowie
Moneta z ostrzem wspomnienia · 323–222 p.n.e. · Gojoseon
Ceramika, która przetrwała · Ostatnia tercja II wieku p.n.e.–I wiek n.e. · Iberowie
Rzymska szklana oinochoe · Koniec I wieku p.n.e.–początek I wieku n.e. · Etruskowie i Rzym
Formy do złota · IX–XI wiek n.e. · Światy Mande
Nieobecne wyposażenie grobowe · XIII–XV wiek według syntezy dziedzictwa · Światy ludów mówiących językami bantu
Atlas kataloński · po 1375 i przed listopadem 1380 roku · Światy Mande
Moneta Kilwy · 1482–1493 · Światy ludów mówiących językami bantu

Bez porównywalnej daty (poza porządkiem chronologicznym):

Akrotiri · ok. 1700–1500 p.n.e. · Grecy
Kiswahili Oceanu Indyjskiego · od pierwszego tysiąclecia n.e.; wielki rozwój średniowieczny i nowożytny · Światy ludów mówiących językami bantu
Konteksty Jenne-jeno · ok. 250 p.n.e.–1400 n.e. · Światy Mande
Kumbi Saleh · zasiedlenia średniowieczne; ważne fazy między XI a XIII wiekiem · Światy Mande
Lothal · ok. 2400–1600 p.n.e. · Indus
Meluhha · Ok. 2600–1900 p.n.e. · Indus
Mlaski i kontakt · kontakty przedkolonialne o zmiennej chronologii i późniejszej ciągłości · Światy ludów mówiących językami bantu
Nilem ku Nubii · ok. 3300–2800 p.n.e. · Egipt
Podróżujące przedmioty · Głównie epoka rzymska · Garamantowie
Puchar z Kermy złożony w Abydos · Drugi Okres Przejściowy · Egipt
Uczta Seutesa II · Około 400 r. p.n.e. · epizod Anabazy · Trakowie
Warstwy Dia · IX wiek p.n.e.–drugie tysiąclecie n.e. · Światy Mande

Derecho y acuerdos

Stela Hammurabiego · Około 1750 p.n.e. · Sumer
Alaksandu z Wilusy · Ok. 1300 p.n.e. · Hetyci
Traktat z Egiptem · Ok. 1259 p.n.e., 21. rok panowania Ramzesa II · Hetyci
Inskrypcja z Pistiros · IV wiek p.n.e. · Trakowie — Oglądasz
Jedenaście artykułów · przyjęta w kwietniu–maju 2022; portal publiczny 2025 · Batwa / Twa

Bliższe spojrzenie

Około 1 min czytania · Sekcje: 3. Dalsza lektura i źródła · bezpłatny dostęp. Odnotowana weryfikacja redakcyjna: 5 września 2026.

Wnętrze lądu połączone z morzem

Projekt z Liverpoolu bada emporion położony około 250 kilometrów od najbliższego wybrzeża Morza Śródziemnego. Odkrycie 45-wierszowej inskrypcji zmieniło odczytanie miejsca: relacje morskie mogły sięgać w głąb lądu. Nie każda wymiana odbywała się przy porcie widocznym na wybrzeżu.

Badania · Uniwersytet w Liverpoolu · Starożytne PistirosOdnotowano dostęp: 5 września 2026.

Ochrona także miała geografię

Badanie sieci egejskich rozróżnia prawa osiadłych kupców, ich relacje z trackimi władzami i chronione szlaki. Inskrypcja nawiązuje do przywilejów przysługujących za Kotysa I i ich utrzymania. Tekst jest ważny przez to, co chroni, i przez to, co pośrednio ujawnia: możliwe konflikty dotyczące osób, własności, zobowiązań i mobilności.

Badania · L'Antiquité Classique · Pistiros i północnoegejska sieć handlowa (2010)Odnotowano dostęp: 5 września 2026.

Archiwum wobec wrażenia luksusu

Archiwum archeologiczne gromadzi kontekst wykopalisk, aby zestawiać odczytanie inskrypcji z osadą. Miasta nie odtwarza się wyłącznie na podstawie metali szlachetnych: przestrzenie produkcyjne, ceramika i położenie znalezisk są kluczowe dla zrozumienia, jakie działania podtrzymywały obieg bogactwa.

Badania · Archaeology Data Service · Archiwum archeologiczne Wetren-PistirosOdnotowano dostęp: 5 września 2026.

Lokalizacja i terytorium

PRZYBLIŻONA LOKALIZACJA

Okolice Wetrenu · Pistiros, BułgariaPrzybliżony punkt emporionu. Inskrypcję znaleziono w pobliżu, poza pierwotnym miejscem.

Miejsce przechowywania

Muzeum Archeologiczne im. prof. Mieczysława Domaradzkiego · Septemwri

Przedmiot lub zespół z karty · Wystawa stała

Inskrypcję identyfikuje oficjalna strona wystawy stałej; przed wizytą należy sprawdzić wypożyczenia lub zmiany.

Instytucja przechowująca obiekt jest udokumentowana; dostępność na wystawie może się zmieniać. Przed wizytą sprawdź oficjalny opis.

Źródła i odniesienia

Czy podobała Ci się ta karta eksponatu?

Twoja opinia pomoże nam ulepszyć muzeum. Możesz to zmienić kiedy tylko chcesz.

Ładowanie Twojej oceny…

Inskrypcja z Pistiros

Historia i kontekst

Co wiemy i co interpretujemy

Dane katalogowe

Eksponaty połączone w czasie

Inskrypcja z Pistiros

Rytowana ochra z Blombos

Przed San

Przed nazwą San

Grawerowany kamień z Çakmaktepe

Kamienne żarna z Çakmaktepe

Maska z Warki

Pieczęć cylindryczna

Waza z Uruk

Paleta Narmera

Czciciel z Tell Asmar

Posąg Ebih-Ila

Odważniki

Lamassu z Chorsabadu

Polowanie Aszurbanipala

Głowy w murze

Sarkofag Eszmunazara

Posąg był urną

Inskrypcja z Pistiros

Bliższe spojrzenie

Wnętrze lądu połączone z morzem

Ochrona także miała geografię

Archiwum wobec wrażenia luksusu

Lokalizacja i terytorium

Miejsce przechowywania

Muzeum Archeologiczne im. prof. Mieczysława Domaradzkiego · Septemwri

Źródła i odniesienia

Czy podobała Ci się ta karta eksponatu?